فیلم خصوصی از پیاز

 

فیلم خصوصی از پیاز

 

محمد سرابی

 

بعضی از فرهنگ‌های اجتماعی مثل پیاز و بعضی مثل سیب زمینی هستند. مردمی که در فرهنگ پیاز زندگی می‌کنند شخصیت‌های چند لایه دارند و هر لایه، لایه دیگر را می‌پوشاند ولی مردمی که فرهنگ سیب زمینی داشته باشند فقط یک پوست دارند و بعد از آن تا هر عمقی یک شکل هستند.

الان در فضای اینترنت و میان شبکه‌های اجتماعی هراسی از افشا زندگی‌های خصوصی بوجود آمده است. آن هم نه از طرف بدافزار‌ها یا جاسوسانی که به دنبال کاوش در رایانه‌های شخصی هستند بلکه درباره کسانی که خودشان عکس یا فیلم یا حتی جمله‌ای از زندگیشان را جای منتشر می‌کنند و دیر یا زود از این کار پشیمان می‌شوند. این هراس به جایی رسیده است که نیاز به نرم‌افزار‌هایی برای عکس‌های خود نابود شونده احساس می‌شود تا تصاویری که گرفته می‌شوند پس از دیدن خود به خود پاک شوند. این‌ها همه به درد فرهنگ سیب‌زمینی می‌خورد چون مردمش به مخفی‌کاری عادت ندارند و یک‌رنگ و یک‌دست هستند. مردمی‌که با فرهنگ پیاز زندگی کرده‌اند خود به خود از این عوامل بیماری‌زا مصون هستند و خیلی با احتیاط درون خودشان را بروز می‌دهند. مردم پیاز قبل از به‌وجود آمدن شبکه‌های اجتماعی و حتی قبل از اینکه اینترنت ساخته شود عادت داشتند بین آنچه که هستند و آنچه که نشان می‌دهند تفاوت بگذارند. آن‌ها برای اعضای خانواده یک لایه دارند و برای اقوام یکی و برای همسایگان و همکاران و همکلاسی‌ها هم چهره‌های دیگری نشان داده‌اند برای همین هم احتمال اینکه خطر کنند و تصاویری خصوصی را در فضای مجازی پخش کنند، کمتر است مگر اینکه در شرایطی مانند بیمارستان باشند و نتوانند از خودشان محافظت کنند. در جامعه‌ای که از شهروندانی با فرهنگ غالب پیاز ساخته شده باشد، مردم قسمتی از وقت و انرژی روزانه را برای محافظت دائمی از زندگی ساده و عادی خود - که نکته خاصی هم ندارد - صرف می‌کنند. این روش زندگی می‌تواند در مقابل موج انتشار تصاویر و فیلم‌های خصوصی تا مدتی مقاومت کند.

روزنامه همشهری 10 آذر 93 شماره 6412

صفحه 16

/ 0 نظر / 7 بازدید